chat-altchatcrossloginquestion-circlesearchsmileystarthumbup-downwarning
Vlaanderen
Contacteer ons
    Terug naar overzicht Stuur een e-mail

    Stuur een e-mail naar 1700, de informatiedienst voor al uw vragen aan de overheid.
    U ontvangt een kopie van uw bericht.

    Terug naar overzicht Chat met ons
    Uw chatgesprek wordt automatisch gestart zodra er een medewerker beschikbaar is.
    Even geduld, uw positie in de wachtrij wordt bepaald.

    Zelforganisatie werkt bij INBO: ‘We zijn nu 1 INBO’

    dinsdag, 9 juli 2019

    ‘We werken te veel naast elkaar.’ Dat vonden de medewerkers van het Instituut voor Natuur- en Bosonderzoek (INBO). Samen met het management begonnen ze te experimenteren met zelforganisatie. Een leerrijk initiatief dat positief onthaald wordt. ‘We gingen van naast elkaar naar met elkaar.’

    Bij zelforganisatie bepaalt het managementteam van het INBO wat de teams moeten bereiken en de teams beslissen zelf hoe ze dat resultaat halen. Zonder hiërarchische tussenlagen. Ook evaluaties doen ze in team en zonder leidinggevende.

    Irina De Landtsheer en Maurice Hoffmann van het INBO (Fotografie: ID/Sien Verstraete)

    Directieraad niet welkom

    Zonder leidinggevende. Zo begon ook de omslag naar zelforganiserende teams. Met een werkgroep en externe begeleiding, maar zonder leden van de directieraad. ‘Dat we daar eerst niet bij betrokken waren, was soms lastig voor ons’, geeft administrateur-generaal Maurice Hoffmann toe.

    ‘Om echt te kunnen vernieuwen was het nodig om op die manier te werken’, zegt HR-verantwoordelijke Irina De Landtsheer. ‘We waren immers bang dat de hiërarchie anders zou beginnen spelen en mensen zich belemmerd zouden voelen om mee na te denken over het nieuwe INBO.’

    Collega's van het INBO tijdens een vergadering

    Basisafspraken

    Figuur die uitlegt hoe het INBO nu werkt: circulair in plaats van hiërarchisch

    Later werd dan ook de directieraad betrokken. ‘Ook zij moeten mee aan boord komen’, zegt Irina. ‘Ze hebben een voorbeeldfunctie. De directieraad werd omgevormd tot managementteam en werkt nu op dezelfde manier als alle andere teams.’

    Elk team volgt deze basisprincipes:

    • Iedereen is samen verantwoordelijk voor het resultaat
    • Open feedback is de basis
    • Coördinerende rollen zijn niet hiërarchisch
    • Afspraken worden vastgelegd in een teamcharter

    Het INBO werkt nu volgens een circulair model in plaats van een hiërarchisch model. Het managementteam buigt zich over teamoverschrijdende vragen, faciliteert en coacht de teams naar het resultaat.

    Ruimte voor eigenheid

    ‘Belangrijk is dat we genoeg ruimte laten voor de eigenheid van onze teams. Sommigen kiezen voor een coördinator in hun team die meer het praktische en administratieve op zich neemt. Andere teams verdelen die taken, omdat hun vroegere leidinggevende blij is dat hij weer meer onderzoek kan gaan doen’, legt Irina uit.

    Ook Plaats- en Tijdsonafhankelijk Werken wordt helemaal zelf ingevuld. ‘Sommige teams hebben een vaste dag per week dat ze allemaal in Brussel zijn. Anderen alleen tijdens bepaalde vergaderingen. Elk team zoekt uit wat het beste past en legt dat vast in het teamcharter.’

    Collega's van het INBO tijdens een vergadering

    Evaluaties

    Hoe evalueer je zonder leidinggevenden? ‘We hebben een sjabloon ontwikkeld dat uit 3 delen bestaat’, legt Irina uit. ‘Je evalueert de teamdoelstelling, de teamwerking en elk teamlid individueel op basis van zelfevaluatie. Daarbij heb je het zowel over positieve dingen, als over groeipunten.’

    Voordelen

    ‘De autonomie en het samen nadenken worden als heel positief ervaren. Mensen zijn veel meer betrokken bij het team, maar tegelijkertijd ook met het INBO als geheel’, zegt Irina.

    ‘Dat klopt’, zegt Maurice. ‘Ook het managementteam denkt niet meer verticaal, maar werkt in voor het geheel van het INBO, niet voor de afdeling of alleen voor de teams die je vertegenwoordigt. Ondanks het feit dat we elkaar veel minder zien dan vroeger, hebben mensen het gevoel dat ze voor het INBO werken. Ze weten veel beter wie wat doet en wat er leeft. Het is ook goed dat er meer focus is op de teams en er meer wordt samengewerkt op organisatieniveau.

    Irina De Landtsheer en Maurice Hoffmann van het INBO

    Verbeterpunten

    ‘Er wordt meer tijd besteed aan vergaderen’, zegt Irina. ‘Dat is ook logisch, want je denkt samen na over hoe je je resultaat gaat bereiken en je moet samen knopen doorhakken. Daarom zetten we vanuit HR in op efficiënt vergaderen. Soms is het ook wat onduidelijk welke verantwoordelijkheden waar liggen.’

    Meer weten over hoe INBO zelforganisatie aanpakt? Neem dan contact op met Irina De Landtsheer.